„Ten spokojny Polak”. Adam Smelczyński na igrzyskach w Melbourne

Na strzelnicy w Laverton wiatr hulał jak opętany. Na otwartym terenie pod Melbourne wszędzie latał drobny piasek i mocno trzepotały flagi. Aura chyba chciała razem z sędziami decydować o olimpijskich medalach. Czarnych rzutków w tym zamieszaniu nie było prawie widać. Warunki, które już pierwszego dnia wyprowadziły z równowagi niejednego startującego, w ostatniej serii miały zdecydować o wszystkim.

Adam Smelczyński wchodził na stanowisko, mając więcej do stracenia niż do wygrania. Po dwóch dniach Włoch Galliano Rossini prowadził z niewiarygodnym wynikiem 145 trafień na 150 możliwych, a Polak razem z Mogilewskim z ZSRR, trzymał się tuż za nim. Obaj zaliczyli po 143 celne strzały. Dwa punkty straty przy takiej formie Włocha wyglądały, jak przepaść. Niektórzy jeszcze marzyli o najwyższym stopniu podium, ale realnie patrząc, złoto dla Włocha było prawie pewne. Pojawiło się za to inne pytanie: czy Adam Smelczyński dowiezie srebro?

Gdy wywołano jego nazwisko, nie wyglądał na faceta, który ledwie kilka miesięcy wcześniej wyszedł ze szpitala po półrocznej chorobie. Jasnowłosy, spokojny, wyglądający troszkę jak urzędnik, który wyszedł na chwilę zza biurka, a nie miał aparycji kandydata do olimpijskiego podium. Tyle że ten 26-letni „urzędnik” potrafi odciąć emocje. Tak, jak to w naturze mają mistrzowie…

|Czytaj też: Zmarł Adam Smelczyński

Strzelanie szło seriami po 25 rzutków. Publiczności prawie nie było. Ot, kilka ekip, paru działaczy, paru Australijczyków z pobliskiego miasteczka, zaglądających z ciekawości. Z daleka dochodził odgłos startujących z lotniska samolotów. Rossini, wyglądał na całkowicie odciętego od tego hałasu. Robił swoje. Włoch znów nie chybił ani razu. Zaliczył pięćdziesiąt trafień z pięćdziesięciu, razem 195 punktów na 200 możliwych. Dziś pisalibyśmy o wyniku „kosmicznym”.

Polak miał przed sobą zadanie prostsze sportowo, choć psychicznie trudniejsze. Najważniejsze to nie się przestraszyć…

W jednej z serii zgubił rytm. No i poszły dwie pomyłki z rzędu. Wiatr nagle przycisnął rzutki do ziemi, wypychając je z osi strzału. Ale Adam nie dał się wciągnąć w nerwową gonitwę za wynikiem. Zamiast szarpać tempo, przed kolejną próbą odsunął się krok w tył, poprawił kolbę na ramieniu i wrócił do swojego schematu. Do końca dnia chybił już tylko jeszcze raz, stąd 47 trafień w 50 strzałach.

|Czytaj też: Sergiusz Zahorski i inni generałowie na igrzyskach

Nikołaj Mogilewski tym razem nie udźwignął presji. Przy silnym wietrze nie trafiał raz za razem. Skończył z 45 trafieniami. Włoski wicemistrz świata Alessandro Ciceri też został z tyłu, bo pomylił się dwukrotnie. Kapek z Czechosłowacji trafił 49 razy, ale wcześniejsze wpadki nie pozwoliły mu doskoczyć do Polaka. W klasyfikacji końcowej GallianoRossini nie miał sobie równych. Adam Smelczyński miał srebro. Zaś trójka pościgowa: Ciceri i dwaj radzieccy strzelcy, Mogilewski i Nikandrow, z 188 punktami musiała rozstrzygać między sobą brąz w dogrywce. Tę dodatkową rozgrywkę wygrał Włoch.

Kiedy sędzia odczytywał wynik, na twarzy Polaka widać było raczej ulgę niż euforię. Srebrny medal, drugi dla naszego kraju w Melbourne, nie był prezentem od losu, tylko nagrodą za opanowanie.

„Smelczyński nie zawiódł, przywiezie do kraju srebrny medal” — komentowali redaktorzy z Polski, podkreślając, że w tej bardzo nerwowej atmosferze zdołał obronić pozycję, którą wywalczył już dzień wcześniej.

Wokół niego kręcili się zawodnicy, którzy jeszcze przed igrzyskami mieli reputację w zasadzie „nienaruszalnych”. Ciceri, wicemistrz świata. Nikandrow to mistrz Europy. Mocni byli Szwedzi: Holmqvist i Lilienthal. Polak wszystkich zostawił za plecami. W Laverton mało kto nie pamiętał, że w skład olimpijskiej czwórki wszedł niemal z marszu, po niespodziewanym zwycięstwie w mistrzostwach Polski. I że jeszcze kilka miesięcy wcześniej leżał na szpitalnym łóżku.

Trudno było o bardziej „polską” historię tych igrzysk. Pewnie, była Elżbieta Krzesińska, był Janusz Sidło. Ale to lekarza dentystę z Łodzi, członka Stali, los w tym samym roku najpierw sprowadził do roli pacjenta, a potem rzucił prosto na olimpijską strzelnicę. Przeciwko najlepszym z najlepszych. Taka droga ze sportowego piekła do nieba.

Wieczorem w wiosce olimpijskiej nikt już nie pytał, jak się wymawia „Smelczyński”. Wystarczyło powiedzieć: „ten Polak od rzutków”. Ci, którzy widzieli jego start, dodawali jeszcze: „to ten spokojny”. Bo widzieli, jak po największym sukcesie w karierze, usiadł na ławce i odetchnął głęboko. Dopiero potem uśmiechnął się szeroko.

Na koniec dnia, kiedy na stadionie lekkoatleci bili rekord świata w sztafecie, a w maratonie „wiecznie drugi” Francuz Mimoun wreszcie dobiegł pierwszy do mety, polska ekipa zyskała swoją piękną opowieść.

Kariera Adama Smelczyńskiego nie zaczęła się od trapu. Jeszcze w 1949 r. startował w konkurencjach karabinka małokalibrowego. Łódzka strzelnica często widywała go samotnego. Na większe sukcesy nie czekał długo: drugie miejsce na II międzynarodowych mistrzostwach, zwycięstwo na zawodach w Austrii, a tuż przed igrzyskami bardzo dobre starty w Hanowerze i Pradze, gdzie przegrywał tylko z doświadczonym Zdzisławem Kiszkurną, wyprzedzając dotychczasowego faworyta do Melbourne, Feilla.

W Melbourne miał 26 lat i… dopiero zaczynał swoją wielką przygodę z olimpijską sceną. Sześć razy brał w niej udział w igrzyskach olimpijskich. Ostatni raz… w Montrealu, gdzie liczył już 46 wiosen.

Długowieczny to był mistrz…